ABD yönetimi, Tayvan’a yapılması planlanan yaklaşık 14 milyar dolarlık silah teslimatını geçici olarak durdurdu. Kararın, Washington’ın İran gerilimi kapsamında yürüttüğü askeri operasyonlar nedeniyle mühimmat stoklarını koruma amacı taşıdığı bildirildi.
ABD Deniz Kuvvetleri Bakan Vekili Hung Cao, Senato’da düzenlenen oturumda yaptığı açıklamada, “Epic Fury” operasyonu için yeterli mühimmat rezervinin sağlanmasının öncelikli olduğunu belirtti. Cao, mevcut stok seviyeleri güvence altına alınmadan yabancı ortaklara yönelik askeri satışların sürdürülemeyeceğini ifade etti.
Kararın ardından Çin yönetimi hızlı bir tepki gösterdi. Pekin, ABD’nin Tayvan’a yönelik tüm silah satışlarına karşı olduğunu yineleyerek Washington’a “tek Çin politikası” çerçevesinde hareket etme çağrısında bulundu.
Tayvan Yönetimi Şaşkın
Tayvan cephesinde ise gelişmenin sürpriz etkisi yarattığı belirtildi. Tayvan Cumhurbaşkanlığı Ofisi Sözcüsü, silah paketine ilişkin herhangi bir değişiklik hakkında resmi bilgilendirme almadıklarını açıkladı.
Söz konusu gelişme, ABD Başkanı Donald Trump ile Çin Devlet Başkanı Xi Jinping arasında geçen hafta gerçekleşen görüşmenin hemen ardından geldi. Trump’ın görüşme öncesi ve sonrasında Tayvan’ı, Pekin ile müzakerelerde “önemli bir pazarlık unsuru” olarak nitelendirmesi Tayvan’da endişeye yol açmıştı.
Tayvan lideri Lai Ching-te ise yaptığı açıklamada, “Tayvan’ın geleceğine yalnızca 23 milyon Tayvan halkı karar verir” ifadelerini kullandı.
Bölgede Stratejik Gerilim Artıyor
Uzmanlara göre silah sevkiyatının askıya alınması, Tayvan Boğazı’ndaki jeopolitik dengeleri daha da hassas hale getirebilir. Çin, Tayvan’ı kendi toprağının bir parçası olarak görürken, ABD ise Taiwan Relations Act kapsamında adaya savunma desteği sağlamayı sürdürüyor.
ABD Kongresi’nde hem Demokrat hem Cumhuriyetçi üyelerin destek verdiği “PORCUPINE Act” gibi girişimlerle Tayvan’a silah sevkiyatlarının hızlandırılması hedefleniyordu. Ancak son kararın, Washington’ın Tayvan’a yönelik güvenlik taahhütlerinin sürekliliği konusunda soru işaretleri yaratabileceği değerlendiriliyor.
Analistler, gelişmenin yalnızca ABD-Çin ilişkilerini değil, Hint-Pasifik bölgesindeki güvenlik dengelerini de doğrudan etkileyebileceğine dikkat çekiyor.
