Avrupa Birliği Komisyonu, Facebook ve Instagram’ın çatı şirketi Meta’yı, platform tasarımlarında kullanıcıları bağımlılığa teşvik eden uygulamalar nedeniyle Dijital Hizmetler Yasası’nı (DSA) ihlal etmekle suçladı. Komisyonun ön değerlendirmesine göre, özellikle “sonsuz kaydırma” (infinite scroll), otomatik oynatılan videolar ve kişiselleştirilmiş öneri sistemleri kullanıcıları uzun süre çevrim içi tutarak sağlıksız kullanım alışkanlıklarını teşvik ediyor.
AB yetkilileri, bu özelliklerin kullanıcıların beynini adeta “otomatik pilot” moduna soktuğunu ve özellikle çocuklar ile gençlerde zorlayıcı sosyal medya kullanımını artırdığını belirtti. Mayıs 2024’ten bu yana devam eden soruşturma, ağırlıklı olarak söz konusu tasarımın reşit olmayan kullanıcılar üzerindeki etkilerine odaklanıyor.
Çocuk ve Gençler İçin Endişe Verici Riskler
Avrupa Komisyonu, Meta’nın platform tasarımının çocuklar ve gençlerin fiziksel ile ruhsal sağlığı üzerindeki olası etkilerini yeterince değerlendirmediğini savundu. Bu kapsamda şirketten, otomatik video oynatma ve sonsuz kaydırma özelliklerini varsayılan olarak kapatması, ekran süresini sınırlandıracak etkili mola sistemleri oluşturması ve öneri algoritmalarını kullanıcı etkileşimini artırmaya odaklı yapıdan uzaklaştırması talep edildi.
Meta’nın iddiaları çürütememesi veya gerekli düzenlemeleri yapmaması halinde, şirkete küresel yıllık cirosunun yüzde 6’sına kadar para cezası uygulanabileceği bildirildi. Meta ise ön değerlendirme sonuçlarına katılmadığını belirterek, genç kullanıcıları korumaya yönelik çeşitli güvenlik önlemlerini hâlihazırda devreye aldığını savundu.
AB’de Küçüklere Sosyal Medya Yasağı Tartışması
Meta hakkında yürütülen süreç, Avrupa Birliği’nin çocuk ve gençleri dijital ortamda daha etkin korumaya yönelik geniş kapsamlı girişimlerinin bir parçası olarak değerlendiriliyor. Şubat 2026’da TikTok hakkında da benzer iddialarla soruşturma başlatılmıştı.
Öte yandan Brüksel’de, reşit olmayan bireyler için AB genelinde sosyal medya kullanımına yönelik olası kısıtlamalar da gündemde. Uzmanlardan oluşan bir kurulun kısa süre içinde tavsiyelerini sunması, yasa taslağının ise eylül ayında kamuoyuna açıklanması bekleniyor. Yeni düzenlemeler birçok kesim tarafından çocukların korunması açısından olumlu karşılanırken, bazı uzmanlar uygulamanın zorluklarına ve gençlerin dijital eğitim ile çevrim içi katılım hakları üzerindeki olası etkilerine dikkat çekiyor.
