İki hafta kadar önce gaz yağı-tiner karışımı bir koku geldi burnuma.
Caddede arabayla geçerken, okula gidiyordum. O bölgede asfalt çalışması filan yapılmış ama çalışmalar bitmişti. Kesinlikle eminim, asfalt kokusu benzine yakındır. Benim duyduğum ise düpedüz tinere benzeyen bir gaz yağı kokusuydu.
O an bir şey oldu sanki. Aniden bir bağ kuruyorum ama kuramıyorum gibi de… O gün çok takıldım, hatırlamaya çalıştım ama yok! Kendimi ne kadar zorlasam da mümkün değil.
Sonra pes ettim. Aman dedim, neyse ne…
Birkaç gün önce de çalıştığım okulda genel bir bit uyarısı yapıldı. Ailelere özellikle her akşam yatarken ve sabah evden çıkmadan çocuklarının saçlarını mutlaka kontrol etmeleri gerektiği söylendi. Zaman zaman geçmişte de bir çocukta bit tespit edildiğinde bu uyarı yapılırdı. Ama o ana kadar beni etkileyen bir durum değildi. Sadece çoğalmasını önleme ve korunma amacı taşıyordu.
Ama o gaz yağı kokusundan yaklaşık iki hafta sonra bu konu tekrar gündeme geldiğinde, o an gaz yağı kokusu da yeniden geldi burnuma.
Hmm, dedim yaaa, evet, tamam, şimdi oldu! Hatırladım!
O gaz yağı kokusunu meğerse bitlenmeyle bağdaştırmışım.
Teyit etmek için annemi arayıp bu konuyu sordum. O akşamki sohbetimizi düşünebiliyor musunuz? Bit, benim bitlenme hikâyem ve tabiri caizse aile boyu gaz yağıyla yıkanma eziyeti…
O günlerde eczanelerde satılan, bitlenme durumuna özel şampuan henüz yok muydu, yoksa biz mi almamıştık bilmiyorum ama annem yoktu diyor. Kendince kocakarı ilacı denilebilecek yöntemler uyguluyordu. O anlattıkça ben de hayal meyal de olsa hatırlamaya başladım.
Bir gün ben daha 6 yaşındayım. İlkokula yeni başlamışım. Yakın bir zamanda toplantı mı yapılmış ne, öyle bir şey. Annem de zaten düzenli kontrol ederdi her gün okuldan döndüğümüzde. Okulda böyle bir toplantı yapılınca bu kontroller daha da önem kazanmıştı.
Biz üç kız kardeşiz. Saçlarımız belimize kadar. Özenle her birimizin saçlarını tarar, örerdi annem. Düşünebiliyor musunuz, birimizde bit olduğunda ailece yaşayacağımız paniği!
Ben ise o yaşlarda bit nedir, neye benzer, kesinlikle hiç tasavvur edemiyorum. Böyle internet de yok ki açıp resmini göstersinler. İsmi var sadece; herkes tiksintiyle, korkuyla, panikle bahsediyor. Ben de böceklerden o kadar çok korkuyorum ki benim için o da bir böcekti nihayetinde.
Neye benzediğini bilmediğim bir böceği hayal dünyamda tasavvur ediyorum çocuk hâlimle. Kesinlikle öyle sanıyordum; kocaman bir böcek benim başımda, saçlarımın içinde…
Aman Allah'ım, nasıl bir duyguydu bu benim için!
İnsan kaç yaşında olursa olsun, bilmediği bir şeyden daha çok korkuyor galiba. Şayet ben öyleyim. Belirsiz ve bilinmezlikten hala nefret ederim. Neyse…
Sinekten bile ürken bir çocuk olduğumdan nasıl nazlı olduğumu da anlayabilirsiniz kolaylıkla.
Neyse, birkaç gün sadece kontrol etti annem. Bir şey yok. Oh, derin bir nefes alıyoruz hep birlikte. Ama ben ayna karşısında saçlarımda böcek olup olmadığını görmeye çalışıyorum. Veee bir gün beklenen an geldi çattı.
Aman aman! Saçlarımda beyaz bir şeyler görmüş annem.
Ama nasıl korkuyorum! Ağlamaya başladım tabii. Kardeşlerim de benden küçükler, onlar da korktu.
Annemin yaptığı ilk iş neydi dersiniz?
Belimize kadar olan upuzun saçlarımızı kesti.
Hadi ben neysem de, olan kardeşlerime de olmuştu şimdi düşününce. Onlarda yoktu ki henüz! Onlara da sıçrar düşüncesiyle olan onlara da olmuştu. E nihayetinde hepimiz bir odada uyuyorduk o dönemlerde. Ayrı ayrı odalarımız yoktu, soba bir odada yanardı.
Ben ise o gün saçlarımın kesilmesine ayrı ağlıyordum, böcekten korktuğum için ayrı.
Ve o keskin koku… Sıra ona gelmişti, gaz yağına. Iyyyy! Tam bir felaket! Nefes almamak için burnumu tıkar, dayanamayınca ağzımdan nefes almaya çalışırdım. O daha kötü olurdu tabii.
Bulaşmasını önlemek için de aile boyu hepimize bir pamuk yardımıyla sürmüştü annem.
Demek o kadar nefret etmişim ki gaz yağı kokusundan, bende ne izler bırakmış!
Okurken sizi biraz kaşındırdığımı biliyorum, bu yüzden affınıza sığınıyorum. Bu konunun sohbeti yapılırken bile istemsizce kaşınmaya başlarız ya, sizi çok iyi anlıyorum şu an.
Ama daha önce Koku Hafızası isimli yazımda da belirttiğim gibi, hiç aklımızda yokken duyduğumuz bir koku bizi taaa nerelere götürüyor.
Burada ilginç olan, kesinlikle hiç hatırlamadığım bir olayın, bir kokuyla yeniden hatırıma gelmesi. Üstelik o kokuyu duyduğumda ne olduğunu da anlayamamıştım. Şüpheyle bir şeylerin peşine düşmüş, kendimi ne kadar zorlasam da hatırlayamamıştım.
Beyin gerçekten çok gizli bir hazine. Nerede ne sakladığını, nöronları, sinir hücrelerini… Ne kadar kafa yorarsak yoralım, ne kadar araştırmalar yaparsak yapalım, insan zekâsıyla ve çalışmalarıyla asla tam anlamıyla çözemeyeceğimizi düşünüyorum.
Allah nasıl yaratmıştı bizi! Bir görünenler, bir de görünmeyenler; bir teşhis edilenler, araştırmayla bulunanlar, bir de henüz keşfedilmemiş ne mucizeler…
Muazzam bir yaratılış.
Nitekim okulda da ne bu uyarı ilk defa yapılıyordu ne de ben ilk defa o kelimeyi duyuyordum. Ama geçmişte yaşadığım bu bitlenme hikâyesini kesinlikle hatırlamıyordum. Taa ki gaz yağı kokusunu duyana kadar. Gerçi gaz yağı kokusunu duyduktan sonra da nedenini öğrenmek için epey zorlanmıştım.
Hayat da böyle işte… Bizim unuttuğumuz, belki de unutmak istediğimiz için hafızamızın bir köşesine kaldırdığımız bir olayı, bir anıyı; bir koku, bir şeyler çağrıştırıp yeniden yüzeye çıkarabiliyor.
Koku Hafızası ile ilgili yazımı tekrar okuduğunuzda eminim benzer hikâyelerle siz de karşılaştığınızı fark edeceksiniz.

Yorum yaz
Yorumları göster0 yorum
Yorumu bildir