Derinleşen ekonomik kriz, yakıt sıkıntısı ve ağır yaptırımların baskısı altındaki Küba, son yılların en kapsamlı ekonomik dönüşüm sürecine hazırlanıyor. Küba Devlet Başkanı Miguel Díaz-Canel, 12 Haziran 2026 tarihinde yaptığı açıklamada, ülkenin ekonomik yapısını yeniden şekillendirecek reform paketini duyurdu. Reformların, Çin ve Vietnam’ın “sosyalist piyasa ekonomisi” modellerinden esinlendiği belirtildi.
Turizmde Sert Düşüş
Küba ekonomisinin en önemli döviz kaynaklarından biri olan turizm sektörü ağır darbe aldı. 2026 yılının ilk çeyreğinde turist sayısının yüzde 48 ila 55 arasında gerilediği bildirildi. Uçuş bağlantılarının azalması ve birçok otelin boş kalması nedeniyle sektör ciddi gelir kaybı yaşarken, ülkede elektrik kesintileri ve temel gıda ürünlerindeki yetersizlikler de günlük yaşamı zorlaştırıyor.
Uzmanlar, mevcut ekonomik koşulların Küba’yı son yılların en ciddi mali darboğazlarından biriyle karşı karşıya bıraktığını değerlendiriyor.
Özel Sektöre Daha Fazla Alan
Açıklanan reform paketi, devlet ağırlıklı planlı ekonomiden daha esnek bir yapıya geçiş sinyali veriyor. Devlet Başkanı Díaz-Canel, özel sektörün ekonomideki rolünün artırılacağını ve daha önce yasak olan bazı ekonomik faaliyetlerin yasallaştırılacağını duyurdu.
Mart 2026’da yürürlüğe giren düzenlemeler kapsamında devlet şirketleri ile özel girişimler arasında ortaklıkların kurulmasına izin verildi. Ayrıca yurt dışında yaşayan Kübalıların ülkeye yatırım yapmasının ve şirket sahibi olmasının önü açıldı.
Kamu yönetiminde de tasarruf hedefleniyor. Reform planına göre bakanlık sayısı 27’den 20’ye düşürülecek. Bunun yanı sıra, devlet işletmelerini yeniden yapılandırmak amacıyla Çin’deki benzer kurumları örnek alan “Devlet İşletmeleri Varlıkları Ulusal Enstitüsü” (INAEES) kurulacak.
Tarım Reformları Ön Planda
Reform paketinin merkezinde tarım sektörü yer alıyor. Hükümet, yerli üretimi artırarak gıda ithalatına olan bağımlılığı azaltmayı hedefliyor.
Bu kapsamda üreticilere tarımsal girdilere doğrudan erişim sağlanması, yabancı yatırımların teşvik edilmesi ve yeni bir arazi yasasının hazırlanması planlanıyor. Yetkililer, tarım sektöründeki verimlilik artışının ülkenin gıda güvenliği açısından kritik öneme sahip olduğunu vurguluyor.
Zorlu Süreç Bekliyor
Ancak reformların önünde önemli engeller bulunuyor. Devam eden ABD yaptırımları dış ticaret ve yatırım imkanlarını sınırlandırırken, ülkedeki yakıt krizi lojistik faaliyetleri olumsuz etkiliyor.
Öte yandan reform paketinin yürürlüğe girebilmesi için Küba Komünist Partisi Politbürosu ile Ulusal Meclis’in onayından geçmesi gerekiyor. Gözlemcilere göre, söz konusu reformların başarısı yalnızca ekonomik toparlanma açısından değil, ülkenin uzun vadeli istikrarı açısından da belirleyici olacak.
