Avrupa Birliği (AB) liderleri ile Batı Balkan ülkelerinin temsilcileri, bugün Karadağ’ın Tivat kentinde düzenlenen zirvede bir araya geldi. Zirvenin ana gündem maddesini, bölgenin AB’ye entegrasyon sürecinin hızlandırılması oluşturdu.
AB yetkilileri, Rusya’nın bölgedeki etkisi ve Çin’in artan varlığına dikkat çekerek, Batı Balkanlar’ın Birliğe katılımının yalnızca genişleme politikası değil, aynı zamanda Avrupa’nın güvenliği ve istikrarına yönelik stratejik bir yatırım olduğunu vurguladı.
Zirvede öne çıkan somut adımlardan biri ise “Evdeki Gibi Dolaşım” (Roam Like at Home) uygulamasının Batı Balkan ülkelerini de kapsayacak şekilde genişletilmesi oldu. Düzenlemenin, bölge vatandaşlarına iletişim maliyetlerinde önemli avantajlar sağlaması bekleniyor.
Karadağ ve Arnavutluk üyelik sürecinde öne çıkıyor
AB üyeliği yolunda en ileri aşamada bulunan Karadağ, 2028 yılına kadar Birliğe katılmayı hedefliyor. Üyelik anlaşmasının hazırlanması amacıyla oluşturulan çalışma grubunun göreve başlaması, sürece verilen önemin göstergesi olarak değerlendiriliyor.
Arnavutluk da üyelik müzakerelerinde kayda değer ilerleme sağladı. Ülke, son olarak ara kriter değerlendirme raporunu (IBAR) aldı ve müzakereleri 2027 veya 2028 yılına kadar tamamlamayı amaçlıyor. AB’nin bölgeye yönelik hızlanan yaklaşımı, Batı Balkanlar’ın Avrupa ekseninde daha güçlü şekilde konumlandırılması çabasının bir parçası olarak görülüyor.
Reformlar ve güvenlik başlıkları gündemdeki yerini koruyor
Olumlu gelişmelere rağmen, tam üyelik yolunda çeşitli engeller bulunuyor. Sırbistan’ın üyelik süreci, reformların yetersiz ilerlemesi, Kosova ile ilişkilerde yaşanan sorunlar ve AB dış politika çizgisine tam uyum sağlanamaması nedeniyle yavaş seyrediyor.
Kosova ise siyasi istikrarsızlık ve beş AB üyesi ülkenin bağımsızlığını hâlen tanımaması nedeniyle zorluklarla karşı karşıya bulunuyor. Brüksel, Belgrad-Priştine diyaloğunun sürdürülmesini üyelik perspektifi açısından kritik görüyor.
Öte yandan güvenlik konusu da gündemdeki önemini koruyor. Karadağ’da bazı Sırp vatandaşlarının güvenlik riski gerekçesiyle ülkeye girişlerinin engellendiğine ilişkin haberler, bölgedeki hassas güvenlik dengelerini yeniden gündeme taşıdı.
AB yetkilileri, hukukun üstünlüğü, yolsuzlukla mücadele ve demokratik kurumların güçlendirilmesine yönelik reformların, üyelik sürecinin temel şartları olmaya devam ettiğini belirtti.
