Türkiye-Azerbaycan Kardeşliği Fitneye Yenilmez!

Geçtiğimiz günlerde Bakü’deydim. Ziyaretim, Türkiye ile Can Azerbaycan arasında soğuk rüzgârların estiği, kardeşlik hukukunun hassas bir imtihandan geçtiği günlere rastladı. Milletvekilleriyle, sivil toplum kuruluşlarının temsilcileriyle, gazeteci ve sanatçı dostlarımla görüşmeler gerçekleştirdim.

Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşunun 103. yıl dönümünü kutlamaya hazırlandığımız bu günlerde, iki kardeş ülke arasında yaşanan bazı yanlış anlamalar ve karşılıklı kırgınlıklar hepimizi üzüyordu.

Ne yazık ki bu hassas ortamı fırsat bilenler de vardı. Türkiye-Azerbaycan kardeşliğinden öteden beri rahatsızlık duyan bazı çevreler, sosyal medyada kışkırtıcı söylemlerle fitne ateşini körüklemeye çalışıyordu.

Her iki tarafta da kardeşliği savunmak yerine kırgınlıkları derinleştiren, dostluk köprüleri kurmak yerine gönüller arasına duvar ören kişiler ortaya çıkmıştı.

Kimi insanlar hakikatin sözcüsü gibi görünürken fitnenin taşıyıcısı olabiliyor. Sureti haktan görünüp şeytana hizmet edenlerin en büyük mahareti, düşmanlığı dostluk kisvesi altında pazarlamaktır.

Kardeşliğin güçlenmesinden rahatsız olanlar için her yanlış anlama bir fırsat, her kırgınlık körüklenecek bir yangındır.

Bu süreçte bir kez daha gördük ki insanların gerçek yüzü, söyledikleri büyük sözlerde değil, zor zamanlarda sergiledikleri tavırlarda ortaya çıkıyor.

Çünkü gerçek dostluk, güneşli günlerde gölge olmak değil, fırtınalı günlerde sığınılacak liman olabilmektir.

Neyse ki bu hassas dönemde kardeşlik hukukunu korumak için samimiyetle çaba gösteren insanlar da vardı.

Bunların başında Rüstemhanlı ailesi geliyor.

Türk dünyasının büyük şairi ve fikir insanı Sabir Rüstemhanlı’nın yaşanan gelişmelerden ne kadar üzüntü duyduğunu yakından biliyorum. Azerbaycan Millî Meclisi Milletvekili Tenzile Rüstemhanlı’nın ise kırgınlıkların giderilmesi ve kardeşliğin zarar görmemesi için gösterdiği gayretlere bizzat şahit oldum.

Ömrünün önemli bölümünü Türkiye-Azerbaycan kardeşliğine ve Türk dünyasının birliğine adamış Tenzile Hanım’ın bu süreçteki tavrı, gerçek dostluğun ve kardeşlik hukukunun örneklerinden biriydi.

BAKÜ’DE 29 EKİM: İKİ ANLAMLI DAVET

29 Ekim Cumhuriyet Bayramı akşamı Bakü’de iki önemli etkinlik vardı. Biri Türkiye Cumhuriyeti Bakü Büyükelçiliğimizin düzenlediği Cumhuriyet resepsiyonu, diğeri ise Karabağ Savaşı’nda iki bacağını kaybeden kahraman tankçı gazimiz Talih Camalov’un düğün merasimiydi.

Her iki etkinliğe de katılmayı çok istiyordum. Ancak kahraman gazimize daha önceden verilmiş bir sözüm vardı. Onun en mutlu gününde yanında olacaktım.

Bu nedenle tercihimi gazimizin düğününden yana kullandım.

Cumhuriyet resepsiyonu öncesinde Bakü Büyükelçimiz Sayın Prof. Dr. Birol Akgün’ü ziyaret ederek durumu anlattım. Gazimizin düğününe katılacağımı, ancak aklımın ve kalbimin Cumhuriyet resepsiyonunda olacağını ifade ettim.

Bu vesileyle belirtmek isterim ki Sayın Büyükelçimiz Birol Akgün de bu hassas süreçte son derece yapıcı ve takdire şayan bir gayret gösterdi. Kardeşlik hukukunun korunması yönündeki samimi çabalarından dolayı kendisini tebrik ediyorum.

Esasen benim için bu iki etkinlik birbirinden ayrı değildi.

Bir tarafta Cumhuriyetimizin 103. yılı kutlanıyor, diğer tarafta Karabağ’ın özgürlüğü uğruna iki bacağını feda etmiş kahraman bir gazimizin mutluluğu paylaşılıyordu.

Biri Cumhuriyetimizin gururu, diğeri Karabağ Zaferi’nin yaşayan kahramanıydı.

İkisi de aynı kardeşlik destanının farklı sayfalarıydı.

BİR GAZİNİN DÜĞÜNÜNDE YÜKSELEN KARDEŞLİK SESİ

Talih Camalov’un düğününde yaşadıklarım, Bakü ziyaretimin en unutulmaz hatıralarından biri oldu.

Sanatçılarımızın seslendirdiği eserlerin önemli bir bölümünde Türkiye-Azerbaycan kardeşliğini anlatan sözler vardı.

İki ülke arasında soğuk rüzgârların estiği günlerde, bir Karabağ gazisinin düğününde yükselen bu kardeşlik nağmeleri beni hem duygulandırdı hem de gururlandırdı.

O an bir kez daha anladım ki siyasetin gündeminde zaman zaman kırgınlıklar olabilir ama milletin gönlünde kardeşliğin kökleri çok daha derindedir.

Gecenin en anlamlı anlarından biri de Millî Savunma Bakanımız Sayın Yaşar Güler Paşamızın gazimizin düğününe gönderdiği tebrik mesajı ve çelenk oldu.

Bu zarif ve anlamlı davranış, salonda büyük bir memnuniyetle karşılandı. Türkiye’nin Millî Savunma Bakanı’nın, kardeş Azerbaycan’ın kahraman bir gazisinin mutluluğuna ortak olması, sıradan bir tebrikten çok daha büyük anlam taşıyordu.

Bu, ortak mücadele ruhunun, vefanın ve kardeşlik hukukunun güçlü bir ifadesiydi.

Bazen bir çelenk, binlerce kelimeden daha fazlasını anlatır. Bazen bir tebrik mesajı, fitneyle örülmek istenen duvarları yıkmaya yeter.

Yaşar Güler Paşamızın bu anlamlı davranışı, hafızamda kardeşliğin en güzel hatıralarından biri olarak kaldı.

ATATÜRK’ÜN HUZURUNDA KARDEŞLİK VE VEFA

Ben gazimizin düğünündeyken, aynı saatlerde Bakü Büyükelçiliğimizde Cumhuriyetimizin 103. yılı coşkuyla kutlanıyordu.

Cumhuriyet resepsiyonuna, başta Azerbaycan Millî Meclisi Milletvekili Tenzile Rüstemhanlı olmak üzere çok sayıda Azerbaycan milletvekili katıldı.

Daha da anlamlı olan, Tenzile Rüstemhanlı’nın da aralarında bulunduğu Azerbaycan milletvekillerinin Cumhuriyet Bayramı münasebetiyle Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün büstüne çelenk sunmalarıydı.

Bu davranış, sıradan bir diplomatik nezaketin çok ötesindeydi.

Atatürk’ün manevi huzuruna bırakılan o çelenk, aslında Türkiye-Azerbaycan kardeşliğinin köklerine, ortak tarihimize ve ortak geleceğimize sunulmuş bir vefa nişanesiydi.

İşte gerçek kardeşlik böyle zamanlarda kendisini gösterir.

Kırgınlıkların konuşulduğu bir dönemde gönül köprülerini güçlendirmek, ayrıştırıcı söylemlerin yükseldiği bir ortamda birlik mesajı vermek, herkesin yapabileceği bir iş değildir.

Tenzile Rüstemhanlı’nın ve diğer Azerbaycan milletvekillerinin bu anlamlı tavrını özellikle takdir ediyorum.

Bakü’de görüştüğüm sanatçıların, gazetecilerin, aydınların ve vatandaşların hemen hepsinde de aynı samimiyeti gördüm.

Bir kez daha anladım ki Türkiye-Azerbaycan kardeşliğinin en büyük teminatı, iki halkın birbirine duyduğu derin sevgidir.

ŞEYH EDEBALİ’NİN ASIRLARI AŞAN ÖĞÜDÜ

Tenzile Rüstemhanlı’nın bu süreçte katıldığı bir konferansta Şeyh Edebali’nin öğütlerini hatırlatması son derece anlamlıydı:

“Ey oğul, artık Bey’sin! Bundan sonra öfke bize, uysallık sana. Güceniklik bize, gönül almak sana. Suçlamak bize, katlanmak sana. Haksızlık bize, bağışlamak sana…”

Şeyh Edebali’ye atfedilen bu tarihî nasihat, yalnızca devlet adamlarına değil, bütün insanlığa hitap eden bir bilgelik mirasıdır.

Özünde sabır, hoşgörü, adalet ve gönül alma vardır.

Büyük devlet adamlığı, öfkeye teslim olmak değil, öfkeyi yönetebilmektir. Haklılığını haykırmak kadar, gerektiğinde gönül almayı da bilmektir.

Çünkü bazen bir adım atmak, binlerce söz söylemekten daha değerlidir. Bazen samimi bir kucaklaşma, yıllarca sürebilecek kırgınlıkları ortadan kaldırır.

İşte Şeyh Edebali’nin asırlık öğüdü, tam da böyle zamanlarda yolumuzu aydınlatır.

ŞUŞA’DA KARDEŞLİK KAZANDI, FİTNE KAYBETTİ!

Ve nihayet 8 Kasım 2026…

Karabağ Zaferi’nin altıncı yıl dönümünde Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Sayın Recep Tayyip Erdoğan ile Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Sayın İlham Aliyev’in Şuşa’da bir araya gelmeleri, son dönemde yaşanan olumsuz havanın ardından tarihî bir kardeşlik mesajına dönüştü.

İki devlet başkanının samimi görüntüleri, karşılıklı sevgi ve muhabbetleri, yaptıkları açıklamalar, Türkiye-Azerbaycan ilişkilerinin ne kadar sağlam temellere dayandığını bir kez daha ortaya koydu.

Bu buluşma yalnızca iki cumhurbaşkanının görüşmesi değildi.

Bu, kardeşliği zedelemek isteyenlere verilmiş en güçlü cevaptı.

Şuşa’da yalnızca iki devlet başkanı buluşmadı; ortak tarih, ortak kader ve ortak gelecek iradesi bir kez daha buluştu.

Dosta güven veren, kardeşliği zedelemek isteyenlerin hesaplarını boşa çıkaran tarihî bir buluşmaydı.

Türkiye ve Azerbaycan’da milyonlarca insanın sevinçle karşıladığı bu görüntüler, kardeşliğimizin ne kadar derin köklere sahip olduğunu gösterdi.

Ve o görüntüler, fitne ateşini körüklemeye çalışanlara da önemli bir ders verdi:

Kardeşliği yıkmak için kelimelerden duvar örenler, Şuşa’da iki liderin samimi buluşması karşısında o duvarların nasıl yıkıldığını gördüler.

Dün kardeşlik nutukları atıp bugün kırgınlıklardan medet umanlar, dostluk maskesi altında ayrılık tohumu ekenler, bu tarihî buluşmadan gerekli dersi çıkarmalıdır.

Çünkü kardeşliğin gölgesinde büyüyüp kardeşliğin köküne balta vurmaya çalışanların gerçek yüzünü, er ya da geç zaman ortaya çıkarır.

Bu vesileyle her iki cumhurbaşkanına da teşekkür ediyorum.

Gösterdikleri sağduyu ve feraset, yalnızca mevcut kırgınlıkların aşılması açısından değil, gelecek nesillere bırakılacak kardeşlik mirası bakımından da son derece kıymetlidir.

KARDEŞLİK, KIRGINLIKLARDAN DAHA BÜYÜKTÜR

Bakü’de bulunduğum günlerde Sayın Tenzile Rüstemhanlı ile defalarca görüştük. Yaşanan gelişmeleri değerlendirdik. Yanlış anlamaların nasıl giderilebileceğini, kardeşliğe zarar veren olumsuz havanın nasıl aşılabileceğini konuştuk.

Onun samimi üzüntüsünü, gayretini ve kardeşlik hukukuna bağlılığını yakından gördüm.

Bu nedenle Sn. Tenzile Rüstemhanlı’nın Şeyh Edebali’nin sözlerini hatırlatmasını sıradan bir alıntı olarak değerlendirmiyorum.

O sözler, aslında hepimize yol gösteren bir mesajdı:

Öfke yerine sükûnet, suçlama yerine anlayış, kırgınlık yerine gönül alma…

Şeyh Edebali’ye atfedilen bir başka öğüt de şöyledir:

“Ey oğul, sabretmesini bil; vaktinden önce çiçek açmaz.”

Gerçekten de bazen sabretmek, bazen susmak, bazen de haklı olduğumuzu düşündüğümüz meselelerde karşı tarafı anlamaya çalışmak gerekir.

Çünkü büyük milletlerin ilişkileri günlük öfkeler üzerine değil, ortak tarih ve ortak gelecek üzerine inşa edilir.

Kardeşlik, hiç kırılmamak değildir. Kardeşlik, kırgınlıklara rağmen birbirinin elini bırakmamaktır.

Bu süreçte sağduyulu davranan, fitneye fırsat vermeyen, kardeşliğin korunması için samimiyetle çaba gösteren herkesi gönülden kutluyorum.

Başta Cumhurbaşkanlarımız Recep Tayyip Erdoğan ve İlham Aliyev olmak üzere, kardeşlik hukukuna sahip çıkan, ayrıştırıcı söylemler karşısında birleştirici tavır sergileyen aydınlara, kanaat önderlerine ve gönül insanlarına teşekkür ediyorum.

Ve bütün kalbimle bir kez daha ifade ediyorum:

Türkiye-Azerbaycan kardeşliği ebedidir!

Bu kardeşlik, geçici kırgınlıklardan da, siyasi hesaplardan da, fitne ve ayrıştırma çabalarından da büyüktür.