Eski Devlet Başkanı Beşşar Esed’in devrilmesinden 19 ay sonra, Suriye’de kurulan geçiş parlamentosu ilk oturumunu başkent Şam’da gerçekleştirdi. Cumhurbaşkanı Ahmed el-Şara, 210 milletvekiline hitaben yaptığı konuşmada, parlamentonun “sorumluluk ve liyakatin örneği” olması gerektiğini belirtti.
Yeni geçiş parlamentosunun, ülkenin yeni anayasasını hazırlaması ve uzun yıllar süren baskı yönetiminin ardından demokratik bir düzenin temellerini atması hedefleniyor. Süreç, Cumhurbaşkanı el-Şara’nın tüm toplumsal kesimleri kapsayan bir yönetim oluşturma vaadinin ilk önemli sınavı olarak değerlendiriliyor.
Ancak parlamentonun oluşum şekli tartışmaları da beraberinde getirdi. Üyelerin üçte ikisinin dolaylı yöntemlerle belirlenmesi, kalan üçte birinin ise Cumhurbaşkanı el-Şara tarafından atanması, hükümetin yasama üzerindeki etkisinin yüksek olduğu yönünde eleştirilere neden oldu.
Yetkiler Sınırlı, Eleştiriler Sürüyor
Geçiş parlamentosunun yetkileri de sınırlı bulunuyor. Parlamento yasa teklifleri hazırlayıp kabul edebilecek olsa da hükümet güvenoyu almak zorunda değil. Ayrıca Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin engellenmesi de oldukça güç.
Muhalif çevreler, mevcut yapının güçlü bir muhalefetin oluşmasına yeterince imkan tanımadığını savunurken, ülke içindeki güvenlik sorunları da geçiş sürecini zorlaştırıyor. Özellikle kuzeydoğuda Kürt özerklik talepleri ve Dürzi topluluklarıyla yaşanan şiddet olayları, kapsayıcı bir ulusal birlik oluşturma hedefini güçleştiriyor.
Uluslararası Destek Arayışları Sürüyor
Öte yandan uluslararası toplum, Esed sonrası Suriye yönetimine temkinli destek mesajları veriyor. ABD Başkanı Donald Trump’ın, Suriye’yi teröre destek veren ülkeler listesinden çıkarmayı değerlendirdiği, bunun yabancı yatırımların önünü açabileceği belirtiliyor.
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron da Şam’ı ziyaret eden ilk Avrupa Birliği lideri olarak ekonomik iş birliği ve yeniden imar sürecini görüştü. Avrupa Birliği, ekonomik yaptırımların büyük bölümünü kaldırırken, eski rejim yetkililerine yönelik hedefe yönelik yaptırımları sürdürme kararı aldı.
Uzmanlar, uluslararası destek girişimlerine rağmen Suriye’nin yeniden inşasının uzun yıllar alacağını, ülkede derinleşen yoksulluk ve insani krizin ise en büyük sorunlardan biri olmaya devam ettiğini vurguluyor.
